Programma's en projecten

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed is betrokken bij verschillende projecten en programma's op het gebied van herbestemming. We geven hier een kort overzicht. 

De Adrianuskerk in Esbeek werd in 2019 getransformeerd tot school.
De Adrianuskerk in Esbeek, een rijksmonument uit 1890, is sinds 2019 een school.

Toekomst Religieus Erfgoed

Door ontkerkelijking komen veel kerken leeg te staan. Het slopen van een kerk zorgt echter vaak voor veel maatschappelijke onrust. Kerken en kloosters hebben namelijk niet alleen een religieuze betekenis, maar ook een cultuurhistorische, stedenbouwkundige en sociaal-culturele waarde. En het interieur is meestal monumentaal, denk bijvoorbeeld aan orgels, grafzerken, glas-in-loodramen en beelden. Waar mogelijk wordt daarom gezocht naar een nieuwe bestemming die recht doet aan het bijzondere gebouw en zijn omgeving. Meer hierover staat in het gelijknamige onderwerp Religieus erfgoed op deze website. 

Herbestemming als gebiedsopgave

In sommige gebieden raakt het thema 'leegstand en herbestemming' een heel dorp, gebied of delen van een stad. Dit zijn vooral regio's waar sprake is van demografische krimp. Het is dan noodzakelijk om een meer gebiedsgerichte aanpak te kiezen. In verschillende projecten heeft de RCE hier, samen met anderen, ervaring over opgedaan. Dat heeft kennis en instrumenten opgeleverd over de vraag hoe je zo’n bredere benadering als overheid, bedrijfsleven of burger kunt aanpakken. Lees bijvoorbeeld eens het praktijkvoorbeeld ‘De rol van erfgoed in krimpregio’s’.

Nationale Agenda Herbestemming (afgerond eind 2015)

Binnen de nationale agenda hebben zo'n 30 partijen uit onder meer de erfgoedsector, het onderwijs, de bouw- en vastgoedwereld, de overheid, de architectuur en de belangenbehartiging een manifest opgesteld. Hierin staat welke zaken opgepakt moeten worden om herbestemming te bevorderen en welke bijdrage zij zelf daaraan leveren. Ook is er een Herbestemmingsteam opgericht met deskundigen. Zij zetten herbestemming van monumenten op de agenda bij relevante beleidsprocessen en actualisatie van regelgeving. Zie ook herbestemming.nu.