Het Duurzame Monumentenproject Zeist is geselecteerd als één van de genomineerden voor de Erfgoed Duurzaamheidsprijs 2026. Marina Laméris, Erfgoedadviseur bij TasT vertelt in de video hoe monumenteigenaren laagdrempelig worden geholpen bij het verduurzamen van hun pand.
De opgave: eigenaren ondersteunen en de drempels voor verduurzaming wegnemen. Bij het Regionaal Energiecentrum kunnen monumenteigenaren zonder afspraak binnenstappen voor persoonlijk advies. Getrainde vrijwilligers denken mee over de mogelijkheden en laten in het duurzame monumentenhuisje zien wat verschillende maatregelen betekenen. Ook delen eigenaren ervaringen en werken zij samen met de gemeente aan oplossingen voor bijvoorbeeld het vergunningsproces. Zo krijgen eigenaren niet alleen informatie, maar ook vertrouwen en praktische ondersteuning bij het maken van keuzes voor hun monument. Deze aanpak werkt als vliegwiel: steeds meer eigenaren doen mee en helpen elkaar op weg.
De stemmingen voor de Erfgoed Duurzaamheidsprijs zijn nu geopend! Neem een kijkje op Monumenten.nl en ontdek welke projecten nog meer zijn genomineerd. Stemmen kan tot dinsdag 15 september 2026 00:00 uur.
De organisatie van de Erfgoed Duurzaamheidsprijs is in handen van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE), het Nationaal Restauratiefonds (NRF) en stichting Nederland Monumentenland.
Dit project is een samenwerking tussen Gemeente Zeist, Mijn Groene Monument, Duurzaam Monumenten Collectief en TasT.
Marina Laméris: De energietransitie van monumenten is echt een gedeelde opgave van overheid en eigenaren samen: Eigenaren kunnen niet zonder de overheid, maar de overheid kan ook echt niet zonder de eigenaren. We moeten met elkaar samenwerken om dat voor elkaar te krijgen.
Beeldtekst: Erfgoed Duurzaamheidsprijs
Duurzame Monumentenproject, Zeist
Marina Laméris
Erfgoedadviseur, TasT
Het Duurzame Monumentenproject in Zeist is ongeveer vijf jaar geleden begonnen en heeft als doel om de monumenten in Zeist te verduurzamen en vooral de eigenaren daarin te faciliteren. Eigenlijk besteden we heel veel tijd aan de techniek, maar heel weinig tijd aan waar de eigenaren tegenaan lopen. En dat is wat wij gedaan hebben in dit project. Van begin af aan hebben we eigenlijk iedereen die betrokken is bij het verduurzamen van monumenten betrokken in een denktank: hoe moeten we het aanpakken, wat moeten we doen? De eigenaren, architecten, mensen van de commissie, adviseurs, de mensen hier, de vrijwilligers van het Energiecentrum. Het Regionaal Energiecentrum in Zeist is heel laagdrempelig. Je kunt zo binnenlopen zonder afspraak. En dan zijn hier vrijwilligers die ook een speciale monumententraining hebben gehad, die je op weg kunnen helpen om je monument te verduurzamen als je monumenteigenaar bent. Als je als eigenaar hier kijkt naar het duurzame monumentenhuisje, kan je eigenlijk direct zien wat er kan en wat er niet kan, wat het gevolg is van de ingreep die je wilt doen. Bijvoorbeeld aan de binnenkant isoleren. En dan kun je ook gewoon heel goede beslissingen nemen: wil ik dat wel of wil ik dat niet? Als je samenwerkt met de eigenaren, dan kom je er echt achter waar de werkelijke knelpunten liggen. Waarom haken eigenaren af? Waarom verduurzamen ze niet? Alleen als je die eigenaren meer vertrouwen durft te geven en los durft te laten, dan kan je echt in alle openheid praten over de problemen die er zijn. Samen zitten ze in een WhatsAppgroep en delen ze ervaringen. Ze wisselen uit wat er kan, wat er niet kan en waar ze tegenaan lopen. Dus ze helpen elkaar. Ze hebben echt aan de tekentafel gezeten, samen met de gemeente, om te kijken: hoe is dat vergunningsproces nou in elkaar gezet? Eigenaren die meedoen in het Duurzaam Monumenten Collectief zijn heel enthousiast. Ze zijn heel actief, ze zien dat het werkt. Het is echt een vliegwiel, waardoor steeds meer mensen mee willen doen. Ze vertellen het aan elkaar door, zodat een hele straat mee gaat doen. En dat is, ja, dat is natuurlijk echt wat je ook wil, want je wil dat die eigenaren van monumenten ook mee kunnen doen in die energietransitie. Als individu kom je niet ver, maar met samenwerken wel. Vindt u dat ook? Stem dan op het Duurzame Monumentenproject uit Zeist.
Beeldtekst: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Stem op Duurzame Monumentenproject Zeist via Monumenten.nl