Emile Castelain is de winnaar van de Monumententalentprijs 2025. Deze jaarlijkse aanmoedigingsprijs is ingesteld door de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap om verjonging en vernieuwing in de erfgoedsector te stimuleren. De uitreiking vond plaats tijdens het Nationaal Monumentencongres op 13 november 2025.
Over de winnaar
Emile heeft wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de erfgoedwaarden van objecten en gebouwen binnen een themaparkomgeving. Dit onderwerp werd niet eerder zo uitgebreid onderzocht en leidde tot een aanstelling Beleidsmedewerker Erfgoedontwikkeling bij de Efteling. Emile onderscheidt zich als jonge erfgoedprofessional door zijn durf en creatieve kijk op erfgoed, waarmee hij erfgoedbeleid in de wereld van de themaparken op de kaart heeft weten te zetten.
Beeld: Jurgen Huiskes
Susan Lammers (algemeen directeur RCE) overhandigt prijs aan winnaar Emile Castelain.
Juryoordeel
De jury bestond dit jaar uit Susan Lammers (Algemeen directeur RCE), Henk Hoogeveen (provincie Gelderland), Eefje van Duin (Monumentenwachten Drenthe, Flevoland, Fryslân & Overijssel) en Joachim van Assema (Aannemingsbedrijf Holleman en Zonen Santpoort BV). Over Emile zei de jury: “Hij voldoet aan alle eisen”. De jury is onder de indruk van de durf en de creativiteit van Emile en vindt zijn aanpak een voorbeeld voor andere organisaties en jonge erfgoedprofessionals.
Wat begon als een stage, mondde uit in een goed doorgrondde scriptie die heeft geleid tot een functie waarmee erfgoedbeleid tot een belangrijk onderdeel is geworden van het strategische plan van de Efteling. Hiermee heeft Emile het tij gekeerd: waar erfgoed eerder iets was maar men zich misschien niet aan durfde te wagen, wordt erfgoed nu op de kaart gezet in de wereld van de themaparken. Het is bewonderenswaardig dat een scriptie tot deze impact heeft geleid.
Hij is een échte pionier op dit gebied en werkt geheel zelfstandig aan de uitwerking van nieuw erfgoedbeleid voor de Efteling. Het geven van “gevraagd én ongevraagd advies”, zoals in zijn aanmelding werd beschreven, laat een intrinsieke betrokkenheid zien die bij een écht Monumententalent past!
Uitreiking en prijs
De uitreiking vond plaats op 13 november 2025 tijdens het Nationaal Monumentencongres en werd gedaan door Susan Lammers, algemeen directeur van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Emile ontvangt als Monumententalent een geldprijs van €3.000 en een bijzonder kunstwerk van kunstenaar Omoyater Harrison. Met het geldbedrag kan Emile een eigen ontwikkeltraject invullen en kiezen voor een studiereis, opleiding of ander doel om zijn talent verder te ontwikkelen. Ook zal hij zitting nemen als jurylid bij de volgende ronde van de Monumententalentprijs.
Nog twee andere prijswinnaars
Ook de twee andere finalisten, Merel Spruit en Thomas van Engelshoven, vielen in de prijzen. Zij ontvingen beiden een geldprijs van €1.500 voor een individueel ontwikkeltraject.
Over de andere finalisten:
- Merel Spruit werkt als bouw- en architectuurhistorisch onderzoeker bij ontwerp- en adviesbureau Hylkema Erfgoed. Ze speelt een sleutelrol in het vormgeven van de bureauvisie op Post 65 erfgoed en het duurzaam hergebruik van materialen en constructies. Door opdrachtgevers door haar ogen naar een gebouw te laten kijken, kunnen haar bouwhistorische adviezen het verschil maken tussen een sloopwens of een tweede leven.
- Thomas van Engelshoven is bouwkundig restauratieaannemer bij Legemaat van Elst. Thomas is zelf vaak op de bouwvloer te vinden, waar hij zowel strategisch, als innovatief meedenkt. Hij is op een enthousiasmerende manier de verbinder tussen de verschillende disciplines en weet collega’s te inspireren en kennis over te dragen. Door zijn brede interesse en ontwikkeling kan hij het verschil maken in het bedrijf.
Beeld: Jurgen Huiskes
v.l.n.r.: Thomas van Engelshoven, Susan Lammers, Emile Castelain, en Merel Spruit.
Finalisten Monumententalentprijs 2025

TEKST:
FINALISTEN
MONUMENTENTALENTPRIJS 2025
MEREL SPRUIT
Adviseur Erfgoed en Bouwhistorie | Hylkema Erfgoed
Ik vind Post 65 architectuur belangrijk.
We zitten hier nu bijvoorbeeld
in TivoliVredenburg, in het oude gebouw...
van een architect die ik
heel erg bewonder; Herman Hertzberger.
Dat vind ik een heel mooi voorbeeld van
nieuwe architectuur die monumentaal is.
Hiervan is men het er wel over
eens dat het bijzonder is,
maar er zijn heel veel jonge gebouwen
waar dat eigenlijk helemaal niet zo duidelijk is,
waar dus nog veel meer kennis over moet komen.
En ik vind het dan leuk om daar onderzoek
naar te doen en om opdrachtgevers...
te laten zien wat eigenlijk
de waarde is van zo'n gebouw...
en wat er karakteristiek aan is.
Voor jonge gebouwen is het gevaar
dat juist die gebouwen...
tegenwoordig vaak gesloopt worden,
omdat men dus die waarde niet zo goed inziet.
En dan is de levensduur bereikt
en dan wordt het gesloopt.
Eigenlijk kun je er nog
heel veel andere dingen mee...
en is het veel beter om het
te herbestemmen en het is ook duurzamer.
Dus als ik met mijn onderzoek dan
opdrachtgevers helemaal mee kan nemen...
in wat er zo bijzonder is aan
de architectuur en de bouwgeschiedenis...
en dat ze daarna veel enthousiaster zijn
over het gebouw en het ook gaan zien,
dan vind ik dat heel erg leuk.
Mijn missie is om Post 65 gebouwen,
waar nu nog weinig waardering voor is,
te redden voor de volgende generaties.
THOMAS VAN ENGELSHOVEN
Bouwkundig Restauratieaannemer | Legemaat van Elst
Wij staan vandaag op Kasteel Amerongen.
Een hele mooie plek
en ik denk ook tekenend voor...
wat ik waardevol vind
aan het werk wat ik doe.
Omdat het multidisciplinair is.
Omdat er veel specialismen bij komen kijken.
Omdat er veel problemen en vraagstukken
in zitten waarvan mensen denken...
‘Ja, wat moet ik daar nou mee?’
Dan begint het net leuk te worden.
En waar we met een team zitten
waar ook voor de opdrachtgever geldt...
dat men bereid is om
de tijd te nemen om dingen goed te doen.
Dus we kunnen op deze locatie
met een behoorlijke onderhoudsvraag
echt aan het werk zoals
we dat zouden willen doen.
Mooiste aan mijn vak is dat je
het sowieso met een groot team doet,
dus je ziet heel veel verschillende dimensies
van wat er komt kijken...
bij bouwkundige werkzaamheden.
En wat ik daar mooi aan vind...
is dat je je kunt verdiepen
in objecten met een verhaal.
Dat je dan kan zien
dat mensen iets hebben gemaakt...
met de doelstelling
het zo mooi mogelijk te maken.
En dat maakt dat het leuk is
om daar, ook in een later stadium,
weer wat aan bij te dragen.
Wat ik nog mee zou willen geven,
ook van wat ik hier op locatie zie...
dat ik denk dat het heel goed is
dat we veel aandacht geven...
aan dit werk en laten zien
wat we precies doen.
Meer dan 80% van het werk
wat we doen is buiten zicht,
maar mensen vinden dat over het algemeen
als ze het zien heel interessant.
En ik denk als ze dat zouden zien,
dat we de crisis van het gebrek aan handjes...
toch eenvoudig zouden
moeten kunnen oplossen.
Want volgens mij is er veel meer
liefde en passie voor het vak...
dan dat we nu al zien.
EMILE CASTELAIN
Beleidsmedewerker Erfgoedontwikkeling | Efteling
Mijn achternaam is Castelain en dat verwijst
naar kasteelbeheerder of herbergier.
Ik heb zelf geen kasteel,
dus ik dacht laat ik maar bij de Efteling...
aan de slag gaan zodat ik toch
rond kastelen kan werken.
Vorig jaar heb ik hier onderzoek gevoerd
vanuit de KU Leuven in België en het RLICC.
Van daaruit zijn we tot de conclusie gekomen
dat de Efteling levend erfgoed is.
Op het begin leek het eventjes
de andere kant uit te gaan,
want kreeg ik toch wel enige tegenkanting,
zeker vanuit het culturele veld.
Want ja, de Efteling, is dat wel cultuur?
Al van jongs af aan was ik gefascineerd
door de wereld van themaparken,
omdat die heel veel verbeelding
tot fysieke omgevingen ombouwen.
En die verbeeldingskracht
heeft mij altijd voortgeduwd om...
uiteindelijk in de erfgoed wereld te stappen,
omdat ook de erfgoed wereld
bol staat van de verbeelding.
Om het levend erfgoed
van de Efteling ten volle te beleven...
ja, dan moet je gewoon
door het park wandelen.
Gewoon door de parkomgeving
op zich die telkens uitbreidt, verandert.
Nieuwe paden, nieuwe sprookjes,
nieuwe belevingen.
Die ontwikkeling, dat is
echt het levend erfgoed van de Efteling.
TEKST:
FINALISTEN
MONUMENTENTALENTPRIJS 2025
WWW.CULTUREELERFGOED.NL